A.E.Veltstra
Dit artikel is een reactie op de kolom van Jack Nouws in het tijdschrift MacFan nr.32. Dhr. Nouws beschrijft de invloed die Microsoft heeft op de wereld, meer specifiek de computerwereld en daarbinnen het internet.
Ik ben systeemontwikkelaar. Ik analyseer bedrijven, breng hun informatiebehoefte in kaart en automatiseer waar nodig. Doorgaans ontwerp ik software voor computers die Microsoft Windows en Office draaien. De laatste tijd gebruik ik mijn html-kennis om de informatisering te verplaatsen naar het internet. Ik heb veel moeite gedaan om software te vergelijken die zogenoemde kant-en-klaar-oplossingen zouden leveren op het gebied van html en informatisering. Ik heb zelf een applicatie geschreven die een website kan ontwerpen en onderhouden. Ik heb vele internetbrowsers naast elkaar gezet en aan uitgebreide tests onderworpen.
Ik ben tot de volgende conclusie gekomen: de html-applicaties die door mij en het bedrijf waarvoor ik werk worden ontwikkeld moeten in alle redelijkheid in zoveel mogelijk browsers fatsoenlijk kunnen draaien.
Dit lijkt een simpele conclusie. Het heeft echter vergaande gevolgen. Zo moeten ik en mijn collega's perfect op de hoogte zijn van html. We kunnen niet vertrouwen op een webpaginabouwer zoals Dreamweaver, GoLive, Clickworks, Word, Frontpage, Interdev. Al deze programma's hebben een probleem. Zij zijn namelijk gebouwd om de ontwikkelaar zoveel mogelijk werk uit handen te nemen. Op zich is dat een goed streven. Het houdt echter ook in, dat de ontwikkelaar stopt met nadenken. De genoemde programma's zijn allemaal gebouwd op een bepaald moment. Op dat moment hadden bepaalde browsers een groter marktaandeel dan andere. Internetbezoekers zullen merken dat pagina's niet werken op hun browser, en schakelen over naar een browser waarop het wel werkt. Op het moment dat een andere browser op de markt wordt gebracht, krijgt deze geen voet aan de grond.
Dat was een eenvoudige redenering, en het betrof alleen nog html. Er zijn nog veel meer codeermogelijkheden op het internet, bijvoorbeeld java, javascript, css, xml, php, activeX, asp en vbscript. Daarnaast zijn er heel wat multimediamogelijkheden, die eveneens browser- en platformonafhankelijk zouden moeten zijn. Al deze mogelijkheden zijn iemands eigendom. Deze bedrijven zouden platformonafhankelijkheid moeten nastreven. Van enkele is bekend dat zij hun best doen.
Op dit moment is het Microsofts Internet Explorer (IE) die het meest wordt gebruikt. Microsoft Frontpage maakt html-code die alleen door IE wordt begrepen. Tegen Dreamweaver kun je zeggen voor welke versies van IE er moet worden gecompileerd, en of je ook voor Netscape wilt compileren. Interdev gooit ActiveX-regelaars in je webpagina terwijl je gewoon een html-element had willen gebruiken. Microsoft Access 2000 kan Data Access Pages maken, webpagina's met nog meer ActiveX-regelaars die rechtstreeks aangekoppeld worden aan een Access Database. Leuk allemaal, maar het werkt client-side, zodat de browser ermee overweg moet kunnen. Als je ontwikkelt voor een Intranet, waar je volledige controle zou moeten hebben over de systemen en de browsers, is dat geen probleem.
Het probleem treedt pas op als je webpagina's maakt die op het internet bruikbaar moeten zijn. Neem bijvoorbeeld de websuite van online e-maildienst Hotmail. Gebruikers mogen geen bestanden aan berichten koppelen, tenzij de laatste versie van IE wordt gebruikt. Als je de Opera Browser gebruikt, wordt je vriendelijk doch resoluut geadviseerd IE te downloaden. Je kunt ook gewoon verderwerken met Opera, en je merkt dat alles gewoon werkt. Vervolgens wil je uitloggen uit je Hotmailsessie, je wordt doorgeschakeld naar de homepage van MSN (The Microsoft Network), en je kreeg tot voor kort een asp-foutmelding op je scherm: "Fout in index.asp. Tekst niet herkend als tekst. Fout in regel 81." (Ongeveer een maand geleden is deze fout hersteld. 29/07/2001 av.) Je wordt er niet vrolijk van wanneer je beseft dat asp een Microsoftproduct is.
Wat zit hier voor beweging achter? Voor Microsoft is het simpel: het verkoopt. Zorg ervoor dat de uitvoer van jouw software alleen door jouw software begrepen wordt, en je maakt trouwe klanten. Microsoft maakt html moeilijk, bouwt een eigen versie van java en ecmascript, laat server-sidecode client-side door een ActiveX-regelaar uitvoeren en verbiedt alle browsers behalve haar Internet Explorer de toegang tot websuiten die in haar beheer zijn gebouwd.
Voor nietsvermoedende ontwikkelaars, die een duurbetaalde cursus FrontPage of Interdev achter de rug hebben, is het een grote ergernis. Foeterend leggen zij de schuld bij die afwijkende, niet-Microsoft-browsers.
En dan zijn er nog mensen zoals ik, die op meerdere platforms hebben gewerkt, weten dat er meer te koop is dan Linux, MacOs, Unix of Windows, en oog hebben voor de moeilijkheden die het ontwikkelen voor meerdere platforms opwekt. Je zou, samen met Jack Nouws, kunnen concluderen dat jouw platform wordt gediscrimineerd. Het is ook belachelijk dat bedrijf als KPN zijn girotelsoftware niet beschikbaar stelt voor Applegebruikers. Maar ik hoor diezelfde Appelaars niet klagen over het uitblijven van een Linuxversie van Rabox of de ABN-Amrovariant.
Ik ben een echte Macintosh-fan, en ik vind het niet prettig te werken in een Windows-omgeving, hoewel de meeste software die ik schrijf voor dat platform bedoeld is. Mijn websuiten moeten draaien onder Internet Explorer, Netscape Navigator, Mozilla Gecko, Opera, WebTV, liefst vanaf de eerste versies die ecmascript ondersteunen. Ik schreeuw moord en brand als een pagina van iemand anders niet op mijn exotische machine werkt. Want het is echt niet moeilijk om html te gebruiken die browser- en platformonafhankelijk is. Alleen is het niet altijd aan de ontwikkelaar. De browserfabrikanten moeten ook moeite doen (en sommige doen dat ook). Bovendien controleer ikzelf ook niet of het spul werkt onder Mosaic 1.0 op een Linuxbak, of onder MePerfectWebby op de zoveelste Unixversie.
De opdrachtgevers moeten zich realiseren dat het mogelijk is internetbezoekers te discrimineren op basis van browsergebruik, en ik vind dat het de taak van internetontwikkelaars is om hen dat duidelijk te maken. De opdrachtgevers en de ontwikkelaars zijn de markt. De bouwers van browsers en html-doe-het-zelf-programma's zullen hun wensen snel volgen.
Hoensbroek, 27/12/2000